Як падрабляюць новыя беларускія грошы

© Sputnik / Виктор ТолочкоЭксперт-крыміналіст працуе з падробленымі грашыма
Эксперт-крыміналіст працуе з падробленымі грашыма - Sputnik Беларусь
З моманту дэнамінацыі ў Беларусі прайшоў год, за гэты час ужо было здзейснена больш за 70 спробаў фальшываманецтва. Як адрозніць "ліпавыя" банкноты і што абаронена больш - "драўляны" рубель ці "зялёны" долар?

Вось ужо год, як у нашай краіне пачалі хаджэнне новыя рублі. За гэты час з імі ўжо паспелі здарыцца розныя казусы. Напрыклад, пасля дэнамінацыі Нацбанк вырашыў не выдаваць у абарот 200-кі і 500-кі з-за іх высокага наміналу. А нядаўна выявілася бракаваная 20-ка, на якой адсутнічала траціна неабходных літарных пазначэнняў, аднак экспертыза паказала, што яна сапраўдная.

Дарэчы, аб сапраўднасці. На працягу года не бяздзейнічалі і фальшываманетчыкі. Толькі за гэты перыяд праваахоўнікам стала вядома пра больш чым 70 фактаў падробкі грошай.

Карэспандэнт Sputnik Юлія Балакірава пабывала ў Дзяржаўным камітэце судовых экспертыз Беларусі і даведалася, якія банкноты "зайчыкаў" падрабляюць часцей за ўсё і хто яны — правапарушальнікі.

Грошы націралі воскам

Новыя беларускія рублі, аказваецца, адны з самых абароненых у свеце. А ўсё таму, што пры іх вытворчасці выкарысталі самыя сучасныя і "хітрыя" элементы, якія ў хатніх умовах немагчыма паўтарыць. І на гэта дзяржавай былі выдаткаваныя вялікія грошы.

© Sputnik / Виктор ТолочкоТэхналогіі абароны купюр увесь час удасканальваюцца
Технологии защиты купюр все время совершенствуются, но фальшивомонетчики не дремлют - Sputnik Беларусь
Тэхналогіі абароны купюр увесь час удасканальваюцца

У Дзяржкамітэце пералічваюць: па-першае, гэта элемент MASK — падвойная карцінка, якая сустракаецца на банкнотах ад 50 рублёў і вышэй у левай частцы асабовага боку. Верхняя яе частка бачная ў адлюстраваным святле, а ніжняя — на прасвет. Па-другое, выкарыстоўваецца краевугольны вадзяны знак у кутах банкноты ў выглядзе дыяганальных палос. Нацбанк вызначыў яго як дадатковы сродак абароны паперы, які рэдка сустракаецца ў іншых валютах.

Аднак як бы моцна грошы ні былі абаронены, іх усё роўна падрабляюць, адзначаюць у Дзяржкамітэце. Фальшываманецтва застаецца адным з небяспечных злачынстваў у сферы эканомікі ва ўсім свеце.

Першы выпадак падробкі банкнот адбыўся праз два тыдні пасля дэнамінацыі. "Ліпавую" 20-ку тады выявілі ў Глыбокім, адтуль жа быў і правапарушальнік.

© Sputnik / Виктор ТолочкоВа ўльтрафіялетавым святле свецяцца толькі падробленыя купюры - сапраўдныя пакрытыя адмысловым ахоўным складам, гэта адна з першых прыкмет фальшыўкі
В ультрафиолетовом свете светятся лишь поддельные купюры - настоящие покрыты специальным защитным составом, это один первых признаков фальшивки - Sputnik Беларусь
Ва ўльтрафіялетавым святле свецяцца толькі падробленыя купюры - сапраўдныя пакрытыя адмысловым ахоўным складам, гэта адна з першых прыкмет фальшыўкі

Самым прагным (або спрытным) апынуўся фальшываманетчык з Гомеля. Ён вырабіў 43 падробных 10-рублёўкі. А самымі крэатыўнымі сталі два хлопцы з Фрунзенскага раёна Мінска. Першапачаткова грашовыя білеты былі крыва абрэзаны і без ахоўнай паласы. Пазней фальшываманетчыкі сталі прыляпляць ў якасці яе фальгу. А для надання неабходнай шчыльнасці і характэрнага храбусцення банкноту націралі воскам.

Тры ўзроўні абароны

Перад намі ляжаць дзве падробленыя банкноты — 20 і 50 беларускіх рублёў. Яны самыя папулярныя ў беларускіх падробнікаў. А "малююць" іх звычайна ў хатніх умовах.

Манеты жа падрабіць значна складаней, адзначаюць эксперты, таму фактаў парушэнняў у дачыненні да іх выяўлена не было.

"Раней падрабляць папяровыя грошы было дорага. Тады не было інтэрнэту і паўнавартаснай друкаванай тэхнікі. Для вырабу падробак патрабаваўся сканер і дарагое камп'ютэрнае абсталяванне", — распавядае галоўны эксперт аддзела ўлікаў паліграфічнай прадукцыі Дзяржкамітэта судовых экспертыз Павел Стальмашэнка.

Зараз жа выяву новых "зайчыкаў" можна знайсці ў інтэрнэце і ў любым памеры. Застаецца толькі націснуць на кнопку друкуючай прылады.

Звычайна "ліпавыя" банкноты раздрукоўваюць на прынтэрах. Але цяпер ёсць так званыя шматфункцыянальныя прылады (якія спалучаюць функцыі сканара і друкаркі), якія дазваляюць зрабіць дакладную копію.

Са свайго боку, вытворцы абсталявання і праграмнага забеспячэння спрабуюць перашкаджаць вырабу падробак. Пры спробе раздрукаваць або скапіяваць грашовы білет карыстальніку прыходзіць папярэджанне альбо выява раздрукоўваецца са скажэннямі або часткова. Але фальшываманетчыкі, у сваю чаргу, знаходзяць спосабы абыйсці гэтую абарону.

Сумнявацца ў сапраўднасці грашовых білетаў можа любы чалавек, а вось дакладны "дыягназ" паставіць эксперт.

© Sputnik / Виктор ТолочкоСучасныя беларускія грошы надзейна абаронены ад падробкі
Современные белорусские деньги надежно защищены от подделки  - Sputnik Беларусь
Сучасныя беларускія грошы надзейна абаронены ад падробкі

У беларускай валюты ёсць тры ўзроўні абароны, распавядаюць у камітэце. Першы — тэхналагічны, калі пры вытворчасці паперы ўкараняюцца элементы абароны. Гэта валокны, ахоўныя палосы, вадзяныя знакі, якія вы, напэўна, бачылі.

Другі ўзровень абароны — паліграфічны. Выявы наносяцца на паперу рознымі спосабамі друку, надаючы рэльефнасць некаторым элементам, чым звычайна карыстаюцца невідушчыя і людзі са слабым зрокам.

© Sputnik / Виктор ТолочкоЧасткі сумяшчаючыхся лічбаў наміналу нанесеныя на розныя бакі купюры - на святло яны ідэальна супадаюць, але не ў гэты раз - купюра відавочна падробленая
Части совмещающихся цифр номинала нанесены на разные стороны купюры - на свету они идеально совпадают, но не в этот раз - купюра явно поддельная - Sputnik Беларусь
Часткі сумяшчаючыхся лічбаў наміналу нанесеныя на розныя бакі купюры - на святло яны ідэальна супадаюць, але не ў гэты раз - купюра відавочна падробленая

Сюды ж можна аднесці і такі элемент, як сумяшчаючыяся лічбы наміналу. На 20-рублёўцы, напрыклад, гэта часткі лічбаў ліку "20", якія размяшчаюцца на пярэднім і адваротным баках. На прасвет яны сумяшчаюцца ў адзін лік без накладанняў і парываў. Злачынцы на гэтым элеменце часта "прагараюць", бо ў хатніх умовах дасягнуць такой дакладнасці сумяшчэння немагчыма.

Трэці ўзровень — фізіка-хімічны. Асобныя выявы на купюры свецяцца ва ўльтрафіялеце, іншыя — маюць магнітны складнік.

На даследаванні ў камітэце правяраюцца ўсе ўзроўні абароны. Для гэтага выкарыстоўваецца высокатэхналагічнае крыміналістычнае абсталяванне (пераважна айчыннай вытворчасці).

У лідэрах — 100-доларавая купюра

Аднак беларускія рублі — не самая распаўсюджаная падробка на тэрыторыі рэспублікі. У гэтым годзе было зарэгістравана больш за 400 фактаў фальшываманецтва, з якіх у большасці выпадкаў размова ішла аб доларах ЗША (каля 200) з-за іх слабай абароны і высокай папулярнасці ў свеце. Часцей за ўсё падрабляюць купюры наміналам 100 долараў.

© Sputnik / Виктор ТолочкоГалоўны эксперт аддзела ўлікаў паліграфічнай прадукцыі Дзяржкамітэта судовых экспертыз Павел Стальмашэнка
Главный эксперт отдела учетов полиграфической продукции Госкомитета судебных экспертиз Павел Стальмошенко - Sputnik Беларусь
Галоўны эксперт аддзела ўлікаў паліграфічнай прадукцыі Дзяржкамітэта судовых экспертыз Павел Стальмашэнка

Па звестках ГУБЭЗ МУС Беларусі, часцей "ліпавыя" грошы выяўляюць у фінансавых установах і аб'ектах гандлёвай сеткі. А збытчыкамі звычайна аказваюцца грамадзяне, якія не ведаюць пра тое, што купюра падробленая.

"Класічны выпадак — малады чалавек раздрукаваў банкноты, вечарам выскачыў пад краму, купіў нешта ў бабулі, а тая ўжо панесла ў краму", — кажа Павел Стальмашэнка.

Як правіла, вытворцаў падробленых беларускіх рублёў знаходзяць хутка. У якім раёне пачала хаджэнне "ліпавая" банкнота, там і пражывае той, хто яе "вырабіў".

Злачынцамі звычайна аказваюцца маладыя людзі, якія не ўсведамляюць, якое пакаранне ім за гэта пагражае.

"Чым натхнёныя гэтыя людзі, сказаць складана, бо я не псіхолаг. Але як распавёў адзін з мінскіх фальшываманетчыкаў, яму было проста цікава гэта зрабіць", — адзначае Павел Васільевіч.

© Sputnik / Виктор ТолочкоГрошы заўжды будуць імкнуцца падрабляць
Деньги - кровь любого государства, и эту кровь во все времена норовили попортить - Sputnik Беларусь
Грошы заўжды будуць імкнуцца падрабляць

За цікавасць хлопцу, па ўсёй бачнасці, прыйдзецца заплаціць немаленькі кошт. У Беларусі прадугледжана дастаткова жорсткае пакаранне за гэтае правапарушэнне. У адпаведнасці з артыкулам 221 КК РБ, гэта можа быць пазбаўленне волі на тэрмін ад 2 да 5 гадоў. Калі ж чалавек прыцягваецца паўторна або дзейнічаў у складзе групы асоб, то ад 5 да 15 гадоў з канфіскацыяй маёмасці.

Стужка навiн
0
Спачатку новыяСпачатку старыя
loader
У эфіры
Заголовок открываемого материала
Міжнародны
InternationalEnglishАнглійскіMundoEspañolІспанскі
Еўропа
DeutschlandDeutschНямецкіFranceFrançaisФранцузскіΕλλάδαΕλληνικάГрэчаскіItaliaItalianoІтальянскіČeská republikaČeštinaЧэшскіPolskaPolskiПольскіСрбиjаСрпскиСербскіLatvijaLatviešuЛатышскіLietuvaLietuviųЛітоўскіMoldovaMoldoveneascăМалдаўскіБеларусьБеларускiБеларускі
Закаўказзе
ԱրմենիաՀայերենАрмянскіАҧсныАҧсышәалаАбхазскіХуссар ИрыстонИронауАсецінскіსაქართველოქართულიГрузінскіAzərbaycanАzərbaycancaАзербайджанскі
Бліжні Усход
Sputnik عربيArabicАрабскіTürkiyeTürkçeТурэцкіSputnik ایرانPersianФарсіSputnik افغانستانDariДары
Цэнтральная Азія
ҚазақстанҚазақ тіліКазахскіКыргызстанКыргызчаКіргізскіOʻzbekistonЎзбекчаУзбекскіТоҷикистонТоҷикӣТаджыкскі
Усходняя і Паўднёва-Усходняя Азія
Việt NamTiếng ViệtВ'етнамскі日本日本語Японскі俄罗斯卫星通讯社中文(简体)Кітайскі俄罗斯卫星通讯社中文(繁体)Кітайскі
Паўднёвая Амерыка
BrasilPortuguêsПартугальскі