Пабывалі ў "лагеры для палітвязняў", які CNN знайшоў у Беларусі

© Sputnik / Виктор ТолочкоЗ гэтага ракурсу CNN вяло здымку
З гэтага ракурсу CNN вяло здымку - Sputnik Беларусь, 1920, 12.08.2021
Амерыканскі тэлеканал CNN разгледзеў у беларускіх лясах непадалёк ад сталіцы месца ўтрымання дысідэнтаў з ваеннай аховай. Што на самой справе знаходзіцца ў невялікім пасёлку Новакалосава, разбіраўся Sputnik.
У сярэдзіне мінулага стагоддзя Савецкі Саюз сямімільнымі крокамі развіваў навуку і ваеннае мастацтва. Надзейным шчытом для краіны павінны былі стаць ракетныя войскі стратэгічнага прызначэння, аснашчаныя па апошнім слове тэхнікі.
У ядзернай гонцы звышдзяржаў не магло быць месца адсталым. Калі на ўзбраенні РВСП з'явіліся ракеты Р-12, здольныя нанесці ўдар на адлегласці 2000 кіламетраў, размясціць іх вырашылі ў Беларусі. Добра што да таго часу ў 1954 годзе ў рэспубліцы, але не на карце, з'явіўся звышсакрэтны аб'ект - ракетны арсенал для абслугоўвання стратэгічнай ядзернай зброі, які хаваў сакрэты дзяржаўнай важнасці.
Зараз аб мінулым прызначэнні звышсакрэтнага аб'екта ў лясах пад Стоўбцамі нагадвае толькі складаная сістэма аховы, якая спыніць любога. Чаму спадчыну халоднай вайны карэспандэнт CNN паспяшаўся назваць лагерам для зняволеных, Sputnik даведаўся на месцы.

Хлусня чыстай вады

У пачатку жніўня гэтага года адзін з найбуйнейшых тэлеканалаў Злучаных Штатаў выпусціў чатыроххвілінны сюжэт пра тое, што ў пасёлку Новакалосава пад Мінскам знаходзіцца лагер, дзе ўтрымліваюць зняволеных за калючым дротам пад напружаннем з ваеннай аховай.
На відэа ва ўдалых ракурсах бачны калючы дрот пад напругай, камеры відэаназірання на вышках і баракі. Карціна вымалёўваецца ў сюжэце амерыканскага тэлебачання даволі змрочная.
Пасля некалькіх хвілін пошуку ў інтэрнэце і званка ў міністэрства абароны, выязджаем на месца "здарэння". Літаральна ў 60 кіламетрах ад сталіцы ў лесе на месцы "лагера" выявіўся 25-ы арсенал ракетна-артылерыйскага ўзбраення, які і знаходзіцца ў падпарадкаванні абароннага ведамства.
© Sputnik / Виктор Толочко25-ы арсенал ракетна-артылерыйскага ўзбраення
25-й арсенал ракетно-артиллерийского вооружения - Sputnik Беларусь, 1920, 12.08.2021
25-ы арсенал ракетна-артылерыйскага ўзбраення
Прыбыўшы да месца прызначэння, цікавімся ў падпалкоўніка Аляксандра Бабенкі, як ён даведаўся пра навіну аб тым, што часць, якой ён камандуе, у эфіры CNN назвалі "турмой для дысідэнтаў".
"Мне ў другой палове дня патэлефанаваў начальнік упраўлення і сказаў паглядзець у інтэрнэце ролік пра арсенал. Вось так усё і было", - проста распавёў камандзір часці.
© Sputnik / Виктор ТолочкоПадпалкоўнік Аляксандр Бабенка
Подполковник Александр Бабенко - Sputnik Беларусь, 1920, 12.08.2021
Падпалкоўнік Аляксандр Бабенка
Паводле яго слоў, ніхто з замежных журналістаў не тое што да яго не звяртаўся па каментарый, што гэта за ваенны аб'ект, але нават не спыталі пра гэта ў міністэрстве абароны, як прынята ў падобных выпадках.
"Для таго, каб патрапіць на тэрыторыю арсенала трэба звярнуцца да мінабароны, пасля гэтага атрымліваецца допуск. Але за гэтым да нас не звярнуўся ніхто з замежных журналістаў", - канстатаваў Аляксандр Бабенка.
Ваенныя лёгка вызначылі месца, адкуль быў зняты арсенал на выдаленні, каб не апынуцца парушальнікам. І ракурс абраны такі, каб у кадр не патрапіла ваенная тэхніка, якой шмат на тэрыторыі. Затое склады для захоўвання абсталявання прадстаўлены ў кадры ў выгадным для CNN ключы.
© Sputnik / Виктор ТолочкоРамонтны цэх 25-га арсенала ракетна-артылерыйскага ўзбраення
Ремонтный цех 25-го арсенала ракетно-артиллерийского вооружения - Sputnik Беларусь, 1920, 12.08.2021
Рамонтны цэх 25-га арсенала ракетна-артылерыйскага ўзбраення
Падпалкоўнік лічыць, што здымку вёў прыезджы чалавек, а ў самім ваенным гарадку "знайшлі нейкага чалавека, які за бутэльку гарэлкі гатовы правесці, паказаць і радзіму прадаць".
"Ён, вядома, ведаў, што гэта ваенны аб'ект, проста гэта хлусня чыстай вады", - зрабіў акцэнт камандзір часці. Больш за тое, вайсковую часць некалькі гадоў таму наведвала камісія АБСЕ і яна бачыла, што тут адбываецца на самай справе.
© Sputnik / Виктор ТолочкоНа тэрыторыі арсенала шмат ваеннай тэхнікі
На территории арсенала много военной техники - Sputnik Беларусь, 1920, 12.08.2021
На тэрыторыі арсенала шмат ваеннай тэхнікі
"Таму замежныя журналісты ў тым ліку бачылі, што тут захоўваецца. Можна нават знайсці фатаграфіі арсенала. Усе выдатна ведалі, што тут знаходзіцца, але знялі вось такі сюжэт", - паскардзіўся ён.
Пасля чаго падпалкоўнік дадаў: пасля таго, як міністэрства абароны выступіла з аспрэчаннем і запрасіла карэспандэнта CNN прыехаць асабіста і зрабіць новы сюжэт, "ні адзін замежны журналіст не звярнуўся, ні аднаго тэлефоннага званка не паступіла".

"Стой, небяспечная зона"

У часы Савецкага Саюза дзеючы арсенал ахоўваўся спецыяльнай шматузроўневай сістэмай абароны, якая захавалася і ў наш час.
© Sputnik / Виктор ТолочкоТрэці рубеж - высакавольтная лінія: 6 тысяч вольт па ўсім перыметры
Третий рубеж –  высоковольтная линия: 6 тысяч вольт по всему периметру - Sputnik Беларусь, 1920, 12.08.2021
Трэці рубеж - высакавольтная лінія: 6 тысяч вольт па ўсім перыметры
"У 25-м арсенале абслугоўваліся ядзерныя ракеты. Ён першапачаткова быў для гэтага прызначаны. Перыметр агароджаны першым папераджальным рубяжом, потым ідзе другі папераджальны рубеж і трэці рубеж - гэта ўжо ідзе высакавольтная лінія ў нас: 6 тысяч вольт па ўсім перыметры", - распавёў Аляксандр Бабенка.
Пры гэтым сістэма аховы абсталявана камерамі з датчыкамі руху, якія кантралююцца з пункта дзяжурнага кіравання. Ноччу увесь перыметр асвятляецца і кантралюецца праз відэаназіранне.
© Sputnik / Виктор ТолочкоНоччу ўвесь перыметр асвятляецца і кантралюецца праз відэаназіранне
Ночью весь периметр освещается и контролируется видеонаблюдением - Sputnik Беларусь, 1920, 12.08.2021
Ноччу ўвесь перыметр асвятляецца і кантралюецца праз відэаназіранне
Камандзір ў адказ на пытанне, ці былі спробы пераадолець сістэму аховы, успомніў, што апошні інцыдэнт быў у 2017 годзе: гэта быў чалавек, які заблудзіўся і да ўласнага здзіўлення выйшаў чамусьці не да горада Стоўбцы, а да брамы вайсковай часці. Пасля таго як да яго пад'ехаў каравул і ў ветлівай, але даходлівай форме патлумачыў, што гэта не горад, той проста разгарнуўся і пайшоў.
"Тут няма выпадковых грыбнікоў, толькі мясцовыя жыхары, а яны ведаюць, што ўвесь арсенал агароджаны, а калючы дрот пад напружаннем і праз кожныя 15 метраў вісіць бірка з папярэджаннем. Калі прыслухацца, то праз кожныя 10-15 секунд можна пачуць гукавое апавяшчэнне", - патлумачыў ён.
У будынках, якія трапілі на відэа і прадстаўлены баракамі для зняволеных, на самай справе захоўваюцца вымяральныя прыборы і оптыка, а ў другім будынку - радыёэлементы, пачынаючы ад рэзістараў і заканчваючы ЗВЧ-прыборамі.
© Sputnik / Виктор ТолочкоТак выглядае склад знутры
Так выглядит склад внутри - Sputnik Беларусь, 1920, 12.08.2021
Так выглядае склад знутры
У арсенале зараз абслугоўваюць цэлы комплекс узбраенняў радыёлакацыйнага выяўлення, у тым ліку, ЗРК "Аса", ЗПК "Тунгуска", ЗРК "Страла-10", а таксама любое шасі, на якое можна ўстанавіць ваенную тэхніку.
© Sputnik / Виктор ТолочкоЗенітны гарматна-ракетны комплекс "Тунгуска"
Зенитный пушечно-ракетный комплекс Тунгуска - Sputnik Беларусь, 1920, 12.08.2021
Зенітны гарматна-ракетны комплекс "Тунгуска"

Поўны парадак з "вырабамі"

"У нас у арсенале ёсць цэхі і ёсць аддзелы захоўвання. Адпаведна, мы займаемся рамонтам і аднаўленнем спецыяльнай тэхнікі, а таксама выдачай спецыяльнага абсталявання і запчастак", - распавёў, чым займаюцца ў вайсковай часці камандзір.
© Sputnik / Виктор ТолочкоПрылада для падзарадкі акумулятараў
Устройство для подзарядки аккумуляторов - Sputnik Беларусь, 1920, 12.08.2021
Прылада для падзарадкі акумулятараў
"У цяперашні час у часці служаць больш за 100 вайскоўцаў і працуюць каля 400 чалавек з ліку грамадзянскага персаналу", - удакладніў ён.
Па словах Андрэя Бабенкі, аж да 1993 года арсенал падпарадкоўваўся наўпрост Маскве. Пасля таго, як адсюль была выведзена ўся ядзерная зброя, паліва для ракет, ваенная часць была цалкам перапрафіліравана.
"Цяпер арсенал прызначаны толькі для ракетна-артылерыйскага ўзбраення. Засталася тэрыторыя, але яна моцна змянілася. Раней гэта быў суцэльны лес, а цяпер усё тут выразана і прыведзена ў парадак", - звярнуў увагу падпалкоўнік.
© Sputnik / Виктор ТолочкоЗРК "Страла-10"
ЗРК Стрела-10 - Sputnik Беларусь, 1920, 12.08.2021
ЗРК "Страла-10"
Раней гэтага ваеннага аб'екта не было ні на якіх картах, а цяпер толькі месцамі знікае сотавая сувязь, як у выпадку з нашым навігатарам на ўездзе ў Новакалосава.
"Цяпер тэрыторыя нашага аб'екта складае каля 200 гектараў, а ў савецкі час ён займаў звыш 3 тысяч гектараў", - успомніў камандзір.
На працягу амаль чатырох дзясяткаў гадоў на гэтай тэрыторыі абслугоўвалі ядзерныя боегалоўкі і стратэгічныя ракеты, але радыяцыйны фон знаходзіцца ў норме.
"Эколагі прыязджалі на мінулым тыдні, правяралі: нічога няма. Так атрымалася, таму што выконваліся ўсе працэдуры захоўвання і абслугоўвання. Персанал, які займаўся "вырабамі", праходзіў спецыяльнае навучанне, таму ніякага фону ў нас няма. Калі б у той час у выніку няправільнай эксплуатацыі адбылася якая-небудзь уцечка, мы б атрымалі фон на доўгія гады", - падсумаваў Андрэй Бабенка.
Чытайце таксама:
ДПК адвёз замежных журналістаў на беларуска-літоўскую мяжу
Мінабароны Беларусі раскрыла таямніцу "турэмнага лагера для палітвязняў"
Не канцлагер - прафілакторый! Як жыве Слуцкі ЛПП
Стужка навiн
0
Спачатку новыяСпачатку старыя
loader
У эфіры
Заголовок открываемого материала
Міжнародны
InternationalEnglishАнглійскіMundoEspañolІспанскі
Еўропа
DeutschlandDeutschНямецкіFranceFrançaisФранцузскіΕλλάδαΕλληνικάГрэчаскіItaliaItalianoІтальянскіČeská republikaČeštinaЧэшскіPolskaPolskiПольскіСрбиjаСрпскиСербскіLatvijaLatviešuЛатышскіLietuvaLietuviųЛітоўскіMoldovaMoldoveneascăМалдаўскіБеларусьБеларускiБеларускі
Закаўказзе
ԱրմենիաՀայերենАрмянскіАҧсныАҧсышәалаАбхазскіХуссар ИрыстонИронауАсецінскіსაქართველოქართულიГрузінскіAzərbaycanАzərbaycancaАзербайджанскі
Бліжні Усход
Sputnik عربيArabicАрабскіTürkiyeTürkçeТурэцкіSputnik ایرانPersianФарсіSputnik افغانستانDariДары
Цэнтральная Азія
ҚазақстанҚазақ тіліКазахскіКыргызстанКыргызчаКіргізскіOʻzbekistonЎзбекчаУзбекскіТоҷикистонТоҷикӣТаджыкскі
Усходняя і Паўднёва-Усходняя Азія
Việt NamTiếng ViệtВ'етнамскі日本日本語Японскі俄罗斯卫星通讯社中文(简体)Кітайскі俄罗斯卫星通讯社中文(繁体)Кітайскі
Паўднёвая Амерыка
BrasilPortuguêsПартугальскі