https://bel.sputnik.by/20260831/mzhnarodnae-supratsontstva--arktytsy-vyklk--magchymasts-1110342984.html

Міжнароднае супрацоўніцтва ў Арктыцы: выклікі і магчымасці

Міжнароднае супрацоўніцтва ў Арктыцы: выклікі і магчымасці

Sputnik Беларусь

Сяргей Лаўроў расказаў у сваім артыкуле, як у Расіі ацэньваюць бягучы стан спраў у Арктыцы і як плануюць там выбудоўваць міжнароднае ўзаемадзеянне. 31.08.2026, Sputnik Беларусь

2026-08-31T09:45+0300

2026-08-31T09:45+0300

2026-08-31T09:46+0300

сяргей лаўроў

мзс рф

артыкул

арктыка

расія

навіны

у свеце

палітыка

эканоміка

бяспека

https://cdnn11.img.sputnik.by/img/07ea/08/1f/1110338914_0:0:3072:1728_1920x0_80_0_0_79a9dd7f69e9bbfef9ea771dabafb98c.jpg

Артыкул кіраўніка МЗС Расіі Сяргея Лаўрова для Arctic.ruДзевятнаццатага жніўня адбылася знамянальная падзея для арктычнага суднаходства. Па Паўночным марскім шляху – найажнейшай складовай частцы трансарктычнага транспартнага калідора – у порт Мурманска ўпершыню прыбыў кантэйнеравоз з Кітая. Пры ўдзеле замежных партнёраў пакладзены пачатак новаму этапу асваення Расійскага Запаляр’я, дзе вырабляецца не менш за дзесяць працэнтаў нацыянальнага ВУП і пражываюць больш за 2,5 мільёна нашых грамадзян. У сувязі з гэтым хацеў бы выказаць шэраг меркаванняў аб тым, як мы ацэньваем бягучы стан спраў у Арктыцы і як плануем там выбудоўваць міжнароднае ўзаемадзеянне.Расія і міжнародныя партнёры ў АрктыцыЗацверджаныя прэзідэнтам Уладзімірам Пуціным Асновы дзяржаўнай палітыкі Расіі ў Арктыцы на перыяд да 2035 года нацэльваюць працу ўсіх органаў улады на павышэнне якасці жыцця насельніцтва Арктычнай зоны Расійскай Федэрацыі, эканамічны рост яе тэрыторый, ахову навакольнага асяроддзя і ўзаемавыгаднае міжнароднае супрацоўніцтва. Апошняе мае асаблівае значэнне для Міністэрства замежных спраў, надзеленага функцыямі каардынацыі ў галіне адносін з замежнымі краінамі і міждзяржаўнымі арганізацыямі. І асобна падкрэслю: увесь комплекс пытанняў развіцця Арктычнай зоны, марской лагістыкі, Паўночнага марскога шляху займае важнае месца ў працы Марскі калегіі Расійскай Федэрацыі.Прыярытэты знешнепалітычнай дзейнасці ў высокіх шыротах замацаваны ў дзеючай Канцэпцыі знешняй палітыкі ад 31 сакавіка 2023 года. У Арктыцы Расія імкнецца да захавання міру і стабільнасці, зніжэння ўзроўню пагроз нацыянальнай бяспецы, стварэнню спрыяльных знешніх умоў для сацыяльна-эканамічнага развіцця краіны. Для практычнай рэалізацыі гэтых установак мы адкрыты да ўзаемадзеяння з усімі канструктыўна настроенымі замежнымі дзяржавамі, якія праяўляюць сустрэчную гатоўнасць. Такіх нямала. Шырокі рэсурсны і транспартна-лагістычны патэнцыял Крайняй Поўначы, яе ўнікальныя прыродна-кліматычныя асаблівасці, даўнія традыцыі рэгіянальнай кааперацыі, багатая культурная спадчына карэнных малалікіх народаў адкрываюць шырокія магчымасці для ўзаемавыгаднага партнёрства.Сярод краін, з якімі ў нас наладжана цеснае супрацоўніцтва ў Запаляр’і, неабходна перш за ўсё згадаць Кітай і Індыю. З Пекінам арктычная тэматыка змястоўна абмяркоўваецца падчас рэгулярных сустрэч кіраўнікоў урадаў. Функцыянуюць профільная двухбаковая падкамісія па Паўночным марскім шляху, механізмы кансультацый паміж МЗС і навуковых абменаў. Вынікі кажуць самі за сябе – гэта і запуск рэгулярных кантэйнерных перавозак праз паўночныя моры Расіі з планамі нарошчвання іх колькасці, і іншыя дасягненні, у тым ліку ў сферы палярных даследаванняў.З Нью-Дэлі вядзецца актыўны дыялог па праблематыцы высокіх шырот. У канцы жніўня яна разглядалася на пасяджэнні Расійска-Індыйскай міжурадавай камісіі па гандлёва-эканамічным, навукова-тэхнічным і культурным супрацоўніцтве. Індыйскія карпарацыі ўдзельнічаюць у распрацоўцы рэсурснага патэнцыялу нашага Запаляр’я. Паводле ацэнкі некаторых экспертаў, Арктыка можа стаць адным з флагманскіх напрамкаў партнёрства Расіі і Індыі ў бліжэйшыя 20 гадоў.Ёсць перспектывы для ўзаемадзеяння на Крайняй Поўначы з Бразіліяй, Інданезіяй, Іранам, іншымі краінамі БРІКС. Мы гатовы развіваць супрацоўніцтва з Беларуссю, астатнімі саюзнікамі і партнёрамі на прасторы СНД. Варта таксама згадаць Паўднёвую Карэю і Сінгапур, якія праяўляюць цікавасць да сумеснай працы з Расіяй па асобных арктычных праектах, нягледзячы на ​​ўдзел у недружалюбнай санкцыйнай кампаніі "калектыўнага Захаду" супраць нашай краіны.Цікавасць неарктычных дзяржаў да наладжвання кааперацыі з Расіяй у высокіх шыротах знаходзіць выражэнне ў актыўным удзеле замежных гасцей у сімпозіумах і канферэнцыях, якія закранаюць арктычную праблематыку. Шматлікія замежныя дэлегацыі прымуць удзел у яе абмеркаванні на спецыяльных сесіях XI Усходняга эканамічнага форуму, які адкрываецца 1 верасня ва Уладзівастоку. У сакавіку наступнага года будзем рады бачыць высокіх гасцей з-за мяжы на чарговым галоўным міжнародным форуме Расійскага Запаляр’я "Арктика – территория диалога", які пройдзе ў Мурманску.Выклікі для міжнароднага супрацоўніцтва ў АрктыцыЗахаванне Арктыкі ў якасці зоны міру і супрацоўніцтва адпавядае інтарэсам усёй міжнароднай супольнасці, і Расія, безумоўна, зацікаўлена ў гэтым. Разам з тым ёсць і тыя, хто дадзены пункт гледжання не падзяляе. Інакш як растлумачыць той факт, што краіны НАТА, як і ўвесь гэты ваенны альянс у цэлым, вядуць справу да мілітарызацыі рэгіёна, стварэння там ачагоў міжнароднай напружанасці?У лютым 2026 года НАТА прыступіла да правядзення аперацыі "Арктычны вартавы", накіраванай на пашырэнне сваёй ваеннай прысутнасці ў высокіх шыротах. У непасрэднай блізкасці ад нашых паўночных рубяжоў вядуцца ўзмоцненыя ваенныя прыгатаванні. Праводзяцца маштабныя вучэнні агрэсіўнай накіраванасці з падключэннем пазарэгіянальных краін, з’яўляюцца новыя элементы камандна-штабной структуры НАТА.Такая ваенная актыўнасць на Крайняй Поўначы стварае прамыя пагрозы бяспецы Расіі. Павышаюцца рызыкі інцыдэнтаў, якія могуць справакаваць узброеную канфрантацыю з патэнцыяльна катастрафічнымі наступствамі.Свядомае, мэтанакіраванае стварэнне атмасферы недаверу ў ваеннай галіне адбываецца адначасова са спробамі Захаду падарваць законныя правы Расіі ў сферы міжнароднага супрацоўніцтва пры дапамозе нелегітымных фінансава-эканамічных санкцый супраць юрыдычных і фізічных асоб з краін сусветнай большасці, якія ўдзельнічаюць у рэалізацыі сумесных праектаў у Арктычным рэгіёне.Свае сапраўдныя матывы натаўцы і іншыя заходнікі не хаваюць, дэкларуючы задачу ператварыць Арктыку ў новы фронт супрацьстаяння для стрымлівання развіцця нашай краіны і яе аднадумцаў.Адной з праяў антырасійскай палітыкі Захаду стала блакіраванне працы некалі дзейсных механізмаў шматбаковага супрацоўніцтва на Крайняй Поўначы. Частка з іх спыніла сваё існаванне, дзейнасць іншых у значнай ступені страціла сэнс без удзелу Расіі, якая была вымушана разарваць з імі сувязі на фоне варожых крокаў. Адзіным захаваным міжурадавым фарматам застаецца Арктычны савет, створаны амаль 30 гадоў назад – 19 верасня 1996 года.Да юбілею Савет падыходзіць не ў найлепшай форме. З сакавіка 2022 года з-за дзеянняў заходніх краін-членаў ён знаходзіцца ў падмарожаным стане, перажывае найсур’ёзны крызіс. Не праводзяцца міністэрскія сустрэчы і пасяджэнні ключавога каардынуючага органа – Камітэта старшых службовых асоб, абмежаваны магчымасці рэалізацыі праектаў. Функцыянаванне арганізацыі ў асноўным зводзіцца да кантактаў на экспертным узроўні і сустрэч рабочых органаў у аддаленым фармаце.Расія гатова да аднаўлення паўнацэннай дзейнасці Арктычнага савета, калі іншыя будуць працаваць сумленна, на аснове ўзаемнага ўліку законных інтарэсаў усіх удзельнікаў. Аднак гатовы і да сцэнарыя, які зараз разыгрываюць натаўскія краіны ў арганізацыі, прадпрымаючы спробы абмяркоўваць арктычныя праблемы без Расіі ў сваім вузкім коле і тым самым, па сутнасці, ведучы справу да дыскрэдытацыі і маргіналізацыі Арктычнага савета. На гэты выпадак у нас ёсць тэрыторыі, лагістыка, тэхналогіі і надзейныя партнёры па ўзаемавыгадных праектах для ўпэўненай рэалізацыі планаў Расіі ў Арктыцы.Будучыня міжнароднага супрацоўніцтва ў АрктыцыДастаткова зірнуць на карту свету, і стане зразумела, што Расія была, ёсць і будзе вядучай арктычнай дзяржавай. Па меры кліматычных змен і раставання прыпалярных льдоў, якое працягваецца, транспартная і рэсурсная даступнасць Арктыкі, па прагнозах экспертаў, будзе расці. Рэгіён ужо пачынае адыгрываць незаменную ролю ў забеспячэнні ўстойлівых гандлёвых сувязей на фоне частых збояў лагістычных ланцужкоў – перш за ўсё ў сістэмна важных для міжнароднай эканомікі пралівах Сусветнага акіяна.Будзе ўзрастаць і стратэгічнае значэнне Арктыкі для рэалізацыі нацыянальных інтарэсаў і бяспекі нашай краіны. Мы працягнем комплекснае асваенне высокіх шырот, добраўпарадкаванне інфраструктуры нашай Арктычнай зоны ў адпаведнасці з расійскім заканадаўствам і мэтамі развіцця, якія стаяць перад краінай.У сваёй гаспадарчай дзейнасці будзем і надалей зыходзіць з таго, што арктычныя марскія прасторы – неад’емная частка Сусветнага акіяна. На яе ў поўнай меры распаўсюджваюцца палажэнні Канвенцыі ААН па марскім праве 1982 года, якія замацавалі за прыбярэжнымі дзяржавамі асаблівыя правы і абавязкі ў Запаляр’і. Прыхільнасць да гэтых праў і абавязкаў зафіксавана ў прынятай у 2008 годзе Ілулісацкай дэкларацыі арктычнай "пяцёркі" – Расіі, Даніі, Канады, Нарвегіі і ЗША. На цяперашнім этапе не бачым неабходнасці ў распрацоўцы новых міжнародна-прававых інструментаў рэгулявання эканамічнай і іншай актыўнасці ў высокіх шыротах.Расійская знешняя палітыка ў Запаляр’і захавае ўсёабдымны і прагматычны характар. Падтрымліваем станаўленне Арктыкі ў якасці неад’емнай часткі агульнакантынентальнай прасторы бяспекі і супрацоўніцтва ў Еўразіі.Нашым сённяшнім апанентам ужо даўно трэба было б вывучыць шматлікія ўрокі гісторыі і ўсвядоміць: размова з Расіяй мовай санкцый і пагроз не мае перспектыў. Недружалюбныя, варожыя дзеянні атрымліваюць і будуць атрымліваць адэкватныя адказы, у тым ліку асіметрычныя. Расія ў любых рэгіёнах свету аддае перавагу канструктыўнаму дыялогу, але ў выпадку неабходнасці нашы нацыянальныя інтарэсы будуць абаронены ўсімі наяўнымі сродкамі.Як неаднаразова падкрэсліваў прэзідэнт Расіі У. У. Пуцін, работа ў Арктыцы вядзецца сур’ёзная і мы адкрыты для ўсіх партнёраў, хто гатоў у ёй удзельнічаць на аснове раўнапраўя і ўзаемнай выгады. А такіх за межамі круга натаўскіх русафобаў – абсалютная большасць. У ліку шматабяцальных напрамкаў – распрацоўка прыродных рэсурсаў, эксплуатацыя трансарктычнага транспартнага калідора і яго найважнейшай складовай часткі – Паўночнага марскога шляху. Сярод першачарговых задач – стварэнне прамысловай, транспартнай і турыстычнай інфраструктуры. Прыярытэтамі застануцца павышэнне дабрабыту жыхароў Крайняй Поўначы, захаванне паўночнай прыроды і правядзенне навуковых даследаванняў. Ва ўсіх гэтых сферах вялікую ролю адводзім міжнароднаму супрацоўніцтву.Меркаванне аўтара можа не супадаць з пазіцыяй рэдакцыі.Хочаце яшчэ больш актуальных і цікавых навін – падпісвайцеся на Telegram-канал Sputnik Беларусь, MAX і Viber, чытайце нас у Дзэн, а таксама сачыце за намі ў сацсетках "Одноклассники" і "ВКонтакте"

https://bel.sputnik.by/20260602/belarus-rasya--ktay-planuyuts-sumesnuyu-ekspedytsyyu--arktyku-1107704972.html

арктыка

расія

зша

2026

Навіны

ru_BY

сяргей лаўроў, мзс рф, артыкул, арктыка, расія, навіны , у свеце, палітыка, эканоміка, бяспека, ната, зша, паўночны марскі шлях