Глядзі пад ногі, слухай неба: як жывуць людзі ў зоне СВА

© Sputnik / Илья Питалев
/ Падпісацца
Чым жывуць гарады каля фронту, каго дзякуюць за дапамогу ваенныя і грамадзянская адміністрацыя, хто выкрадае дзяцей у зоне СВА. Пра гэта – у рэпартажы Sputnik з Данбаса.
Кніг, артыкулаў і фільмаў аб вайне такое мноства, што гэтая тэма ўвабралася ў нашу калектыўную падсвядомасць. Але звычайна ўзброены канфлікт уяўляюць як вогненны смерч, які не дае літасці нікому. Менавіта такой была Вялікая Айчынная вайна.
Цяперашні канфлікт у зоне СВА адрозніваецца ад шматлікіх войн. Гэта не вогненная плынь, а тое, што запаўняе сабой усё, што можа, і часам выцякае за ўмоўныя межы канфлікту. Дастаткова ўспомніць Суджу, абстрэлы Шабекінскага раёна і тэракт на "Паўночных патоках".
Учарашнія сябры
Ускосна ці часткова ў гэтым канфлікце ўдзельнічае даволі шмат краін, а непасрэдна – толькі Расія і Украіна. Гэта амаль грамадзянская вайна, а часам і не амаль.
Здавалася б, яшчэ ўчора жыхары Белгарада ездзілі ў Харкаў і наадварот. Гэтыя два гарады доўгія гады пасля распаду СССР не заўважалі меж і заставаліся часткай адзінага гістарычнага рэгіёна – Слабажаншчыны. Цяпер паездка праз мяжу – справа немагчымая. Хіба толькі на танку ці іншай ваеннай тэхніцы.
Гэтая праблема востра стаіць зараз і для некаторых жыхароў Новаросіі. Пасля пачатку першай фазы канфлікту ў 2014 годзе яшчэ заставалася магчымасць з’ездзіць, напрыклад, з падкантрольнай ДНР тэрыторыі ў Кіеў. Цяпер і гаворкі пра гэта ніхто не вядзе. Роўна тая ж сітуацыя, як з Белгарадам і Харкавам.

Паказальнік у Горлаўцы
© Sputnik / Василий Малашенков
А калі ў некага засталіся сваякі на тым баку, на яго могуць глядзець з падазрэннем, і гэта цалкам апраўдана. Украінскія спецслужбы даўно страцілі ўсе рэшткі якой бы там ні было маралі. Пад пагрозай таго, што з блізкімі можа нешта здарыцца, чалавека вымотваюць псіхалагічна і прымушаюць выканаць пэўнае заданне. Натуральна, гэта звязана з арганізацыяй тэрактаў і дыверсій.
Як на любой іншай вайне, бываюць проста здраднікі і трусы. Прычым, чым бліжэй да лініі баявога судакранання, тым ярчэй выяўляюцца чалавечыя заганы, і ад таго яны выглядаюць яшчэ больш пачварна…
Піяр на горы
Цяпер "засветка" некаторых звестак, як пазітыўных, так і негатыўных, можа нашкодзіць людзям на фронце і ў блізкім тыле. Часта гэта пытанне жыцця і смерці. Таму ў нашым рэпартажы не ўсе людзі паказваюць свае твары, не ўсе называюць сапраўдныя імёны, не ўсе лакацыі раскрываюцца. Там, дзе гэта можна, асобы паказаны, імёны не схаваны.
Sputnik паспрабаваў расказаць пра розных людзей. Пра тых, хто ваюе на фронце. Пра тых, хто, рызыкуючы сабою, падтрымлівае ачаг жыцця ў прыфрантавых гарадах. Пра тых, хто не знаходзіцца пастаянна ў зоне СВА, але мае грошы і рэсурсы, ахвяруе іх на карысць арміі і мірнага насельніцтва.
Яшчэ да пачатку СВА ў Данбас паступала дапамога ад розных арганізацый і прыватных асоб. Усіх можна ўмоўна падзяліць на тры катэгорыі. Адны бескарысліва дапамагаюць і ўвогуле не свецяцца ў сацсетках і СМІ. Другія дапамагаюць і абавязкова ладзяць піяр з перадачы кожнай партыі дапамогі. Трэція аддаюць рэчы, якія не вельмі і патрэбны атрымальнікам, але піяраць сябе яшчэ больш, чым другая катэгорыя.
Нічога новага тут няма. Самарэкламай на чужым горы даўно займаюцца і палітыкі, і бізнесмены. Але вось спонсары, якія застаюцца ў цені, – гэта рэдкасць не толькі на вайне.
Рабі, што можаш
Мікалай Гаўрылаў з Мінска, які ўжо шмат гадоў арганізуе розную дапамогу для Данбаса, расказаў карэспандэнту Sputnik пра чалавека, які доўгі час не быў вядомы шырокай публіцы.

Мікалай Гаўрылаў
© Sputnik / Александр Жибуль
"Гэта расійскі бізнесмен Аляксандр Осін. У 2022 годзе ён проста пачытаў навіны аб Данбасе і вырашыў дзейнічаць, дапамагаць", - растлумачыў Гаўрылаў.
Осін узяў на ўзбраенне прынцып з наступнай прытчы. Аднойчы юнак выйшаў на бераг мора і ўбачыў тысячы рыб, выкінутых штормам. Яны білі хвастамі, раскрывалі раты і былі на мяжы гібелі. На беразе з’явіўся стары і пачаў кідаць рыб у мора, каб яны выжылі. Юнак спытаў: "Няўжо ты думаеш, што выратуеш усіх?". Стары ў адказ нахіліўся, узяў яшчэ адну рыбу, кінуў у мора і сказаў: "Затое для гэтай усё вырашылася добра".
"Гэта значыць вось па гэтым прынцыпе Осін і вырашыў аказаць дапамогу, каму зможа. Зразумела, што адзін чалавек не вырашыць усіх праблем… Наколькі я ведаю, ён вельмі дапамог добраахвотніцкай брыгадзе "Святой князь Александр Невский", якая была створана ў 2022 годзе. Закупіў усё: ад экіпіроўкі да машын, цеплавізараў і гэтак далей. Потым там змянілася шмат людзей, і ён зноў усіх экіпіраваў", - распавёў Гаўрылаў.
Бо менавіта гэтыя людзі павінны ўвайсці ў гісторыю, зазначае субяседнік агенцтва. Напрыклад, Сяргей Рахманінаў праславіўся не толькі як кампазітар. У гады Вялікай Айчыннай вайны ён, нягледзячы на свае палітычныя перакананні, вырашыў дапамагчы грашыма Чырвонай Арміі.
Глядзі пад ногі, слухай неба
Каб паразмаўляць з мірнымі жыхарамі і ўвогуле даведацца пра абстаноўку карэспандэнт Sputnik і Мікалай Гаўрылаў адправіліся ў Аўдзееўку, Горлаўку і іншыя месцы, якія знаходзяцца недалёка ад фронту.

Пашкоджаны будынак у Аўдзееўцы
© Sputnik / Василий Малашенков
Лічыцца, што гэтыя месцы небяспечныя, але на гэтай вайне вельмі складана зразумець, ці ёсць увогуле недзе бяспечны тыл. З-за вялікай колькасці беспілотнікаў і пастаяннага развіцця тэхналогій прылёты могуць быць даволі далёка ад лініі баявога судакранання. Гэта значыць, па сутнасці, небяспечныя амаль усе месцы ў зоне СВА, але недзе ўзровень рызыкі нізкі ці нават вельмі нізкі, а недзе смерць чакае літаральна прама за вуглом.
Абгарэлыя машыны ўздоўж трас і вялікія чорныя плямы на асфальце гавораць самі за сябе. Дроны сталі асноўнай пагрозай у гэтым канфлікце. Па гарадах і дарогах пастаянна курсіруюць гэтак званыя МАГі – мабільныя агнявыя групы. Як правіла, гэта разлік з двух-трох чалавек на пікапе. Байцы бесперапынна глядзяць у неба: адзін кантралюе заднюю паўсферу, а другі пярэднюю. Калі бачаць дрон, па ім адкрываюць агонь.
Ёсць і ПВНы – пункты візуальнага назірання, такое практыкавалася яшчэ ў гады Вялікай Айчыннай вайны. Яны таксама манітораць неба і паведамляюць аб пагрозе. На аснове гэтых даных нярэдка часова зачыняюць тую ці іншую дарогу.
Дроновая пагроза асабліва высокая ў горадзе Горлаўка. Гэта, бадай, адзіны населены пункт, які з 2014 года прастрэльваецца наскрозь тымі ці іншымі відамі зброі. Надпіс на бігбордзе ў гэтым горадзе абвяшчае: "Глядзі пад ногі. Слухай неба. Ты ў Горлаўцы!". Слухаць трэба гукі БПЛА, а глядзець пад ногі трэба таму, што могуць трапляцца міны.
"За гэтыя гады (2014-2026. - Sputnik) мы на тэрыторыі горада маем сумную статыстыку, якая гаворыць пра больш чым 20 тыс абстрэлаў. На сённяшні дзень у Горлаўцы няма ніводнага аб’екта сацкультбыту, ніводнай школы, ніводнага дзіцячага сада, ніводнай бальніцы, ніводнага палаца культуры, які ў той ці іншай ступені не пацярпеў бы ад абстрэлаў", - распавёў карэспандэнту Sputnik намеснік кіраўніка адміністрацыі Горлаўкі Аляксей Івахненка.
Пацярпела амаль палова прыватных дамоў і прыкладна трэць шматпавярховых. Мінулым летам, напрыклад, украінскі дрон з зарадам тратылу каля 12 кг атакаваў пяціпавярховік, з-за чаго "склаўся" цэлы пад’езд. Загінулі людзі.

Намеснік кіраўніка адміністрацыі Горлаўкі Аляксей Івахненка
© Photo
Наносяцца ўдары і па супрацоўніках камунальных службаў, і па іх тэхніцы. У гэтай жудаснай сітуацыі, да якой гарлаўчане, увогуле прызвычаіліся, суцяшае пакуль толькі тое, што фронт адсунуўся, і даўно не чуваць артылерыі. Затое беспілотнікі прылятаюць абсалютна ўсіх відаў: ад "гудзелак" да БПЛА самалётнага тыпу.
Мэта атак відавочная. Робіцца ўсё, каб жыццё ў Горлаўцы стала невыносным. Праціўнік хоча прымусіць насельніцтва пакінуць горад.
"Да нашай радасці агульнай, напэўна, мы ўжо даўно заўважылі тэндэнцыю не проста да памяншэння колькасці людзей, якія з’язджаюць, а мы бачым, як людзі вяртаюцца ў горад. Дынаміка, магчыма, не настолькі вясёлкавая, як нам бы хацелася, але, тым не менш, такая тэндэнцыя мае месца быць", - канстатаваў намеснік кіраўніка горада.

Помнік заснавальніку Горлаўкі Пятру Горлаву
© Sputnik / Василий Малашенков
Цяпер і мясцовыя жыхары, і ўлады рыхтуюцца да зімы. УСУ імкнуцца вывесці са строю інфраструктуру, якая забяспечвае дамы цяплом і электрычнасцю. Канешне, прымаюцца меры супраць гэтага, але ўсё ж халодны сезон не абяцае быць лёгкім. Ёсць і складанасці з водазабеспячэннем.

Разбураны ў выніку абстрэлу фарміраваннямі УСУ будынак у Горлаўцы
© Sputnik / Таисия Воронцова
/ Эканоміка горада пакуль трымаецца, у асноўным, на гандлі. У мінулым Горлаўка была адным з важных прамысловых і горназдабыўных цэнтраў. Там працавала прадпрыемства "Стирол", якое выпускала аміяк, карбамід, азотныя ўдабрэнні і шмат чаго іншага. На жаль, пакуль вытворчая галіна на паўзе…
Як бы ні было складана, гарлаўчане ведаюць, што яны не адны. Дапамагаюць пабрацімы з сібірскага Кузбаса і не толькі. Намеснік кіраўніка горада Аляксей Івахненка падкрэсліў, што ёсць цэлы шэраг людзей, якія, не лічачыся са сваімі праблемамі, аказваюць садзейнічанне.

Парк са спортпляцоўкай у Горлаўцы
© Sputnik / Василий Малашенков
"Хочацца выказаць шчырую падзяку і сказаць самыя цёплыя словы ўдзячнасці Аляксандру Осіну. Чалавеку, які неаднаразова бываў у Горлаўцы, неаднаразова мы з ім сустракаліся. Ён мала таго, што перажывае як свой боль, боль гарлаўчан і данбасаўцаў, ён яшчэ аказвае пасільнае садзейнічанне ў вырашэнні цэлага шэрага сацыяльных праблем", - распавёў Івахненка.
Напрыклад, прадпрымальнік дапамог у арганізацыі паездкі дзяцей у Маскву. Аказаў ён і садзейнічанне жыхарам раёнаў, якія найбольш абстрэльваюцца. І тут трэба разумець, што сённяшняе насельніцтва горада – гэта не толькі карэнныя жыхары. У Горлаўцы ёсць бежанцы, у тым ліку якія жывуць у пунктах часовага размяшчэння. Ёсць і актывісты, якія самі некалі апынуліся ў бядзе, а зараз дапамагаюць таварышам па няшчасці.
Выкрадальнікі дзяцей
Адна з такіх актывістак – Алена (імя зменена) – падзялілася перажытым з карэспандэнтам Sputnik.
"Я жыхарка горада Дзяржынска (кіеўскія ўлады называюць яго Тарэцкам. - Sputnik), разбуранага ўкраінскай уладай, сцёртага з зямлі. Муж мой памёр ад цяжкага ранення, а я цяпер пражываю ў Горлаўцы", - распавяла яна.

Від на Дзяржынск пасля вызвалення горада расійскімі войскамі ў лютым 2025 года
© Sputnik / РИА Новости
/ Цяпер Алена сама дапамагае бежанцам з Дзяржынска і Канстанцінаўкі.
"Сюды ідзе вельмі шмат народа, якія хочуць быць у складзе Расіі, якіх выціскалі на тэрыторыю Украіны. Выходзяць сем’і з дзеткамі. Дзетак вельмі шмат. Людзі выходзяць, хто з чым. У каго-небудзь нейкія рэчы ёсць, а ў многіх... Ну, увогуле, што было, у тым і пайшлі", - сказала Алена.
Сярод бежанцаў нямала параненых, некаторых ваенныя літаральна прыносяць на руках. Напрыклад, адну дзяўчыну даставалі з-пад завалаў пасля прылёту. У яе былі множныя пераломы рэбраў, рук і ног. Цяпер яна праходзіць лячэнне.
Бываюць і такія выпадкі, калі ў дзіцяці – інсульт. Напрыклад, гэта адбылося з дзесяцігадовай дзяўчынкай, якая шмат чаго перажыла. Бацькі хавалі яе ад "Белых анёлаў".
"Гэта ўкраінская арганізацыя, якая нібыта ратуе дзяцей. На самай справе, яны прыязджаюць у дамы, выломліваюць дзверы ў любы час дня і ночы, каб "эвакуіраваць" дзяцей", - патлумачыла Алена.
Сама яна таксама сутыкалася з гэтай арганізацыяй. "Валанцёры" запатрабавалі адкрыць суседнюю кватэру, бо там прапісана дзіця. Але фактычна там ужо даўно ніхто не жыў. Алена настаяла, каб "анёлы" сышлі. Тады ёй пашанцавала, бо нярэдка "анёлы" прыходзяць з узброенымі людзьмі – ваеннымі або паліцыяй.
Падобныя факты вядомы і іншым жыхарам Данбаса. Кіраўнік Аўдзееўскага тэрытарыяльнага аддзела (фактычна мэр Аўдзееўкі) Марына Асеева распавяла карэспандэнту Sputnik, што і ў Аўдзееўцы, і ў Селідаве, і ў Чырвонаармейску многія хавалі сваіх дзяцей, таму што па месцы прапіскі пастаянна прыходзілі ўкраінскія ваенныя са зброяй. Яны хацелі прымусіць сем’і з дзецьмі выязджаць на тэрыторыю Украіны, а не ў Расію.
"Лёс гэтых сямей складаўся па-рознаму. Былі выпадкі, калі раздзялялі дзяцей і бацькоў. Гэта ў самым пачатку было. А потым ужо, калі людзі пра гэта даведваліся, то проста адмаўляліся аддаваць дзяцей. Аж да таго, што забівайце нас, але дзіця не аддадзім", - расказала Марына Асеева.
Яна пацвердзіла, што ўкраінскія ўлады везлі людзей з дзецьмі як мага далей ад фронту, але потым зусім ніяк не дапамагалі. Казалі: "Жывіце, як хочаце. Мы вас вывезлі – далей самі". Пра гэта людзі самі расказвалі Марыне Асеевай, калі ім удавалася выбрацца на расійскую тэрыторыю.

Кіраўнік Аўдзееўскага тэрытарыяльнага аддзела Марына Асеева
© Sputnik / Василий Малашенков
"Яны вакольнымі шляхамі праз Шарамеццева ўсё роўна вярнуліся сюды. У нас ёсць адна сям’я, якая цяпер пражывае ў Аўдзееўцы. Яе ўкраінскія ўлады двойчы вывозілі з горада. У іх двое дзяцей. Людзі, нягледзячы ні на што, вярталіся ў родны горад", - падкрэсліла Марына Асева.
Менеджары катастроф
І Марына Асеева, і Аляксей Івахненка ўжо прывыклі да такіх умоў. Распавядаюць пра ўсё, быццам бы будзённа. Але прыкметна, што яны перажываюць за свае гарады, за людзей і ўжо тым больш не збіраюцца нікуды з’яжджаць.
Аляксей прапрацаваў у гарадской адміністрацыі ўжо тры дзясяткі гадоў, у свой час ён напісаў тэкст для гімна Горлаўкі. Тут яго сям'я і ўсё яго жыццё. Крэсла ў кабінеце зусім не цёплае, абстаноўка вельмі сціплая. Ды і сядзець на адным месцы не атрымаецца. Адміністратары прыфрантавых гарадоў – гэта фактычна пажарныя, якім пастаянна трэба вырашаць экстранныя праблемы.
Як і іншыя жыхары горада, яны не застрахаваны ад смяротнай небяспекі. Увесь час прыходзіцца сазвоньвацца з блізкімі: "Як ты? Цэлы? Дабраўся да дома?".
Так жывуць усе ў Горлаўцы, у тым ліку і кіраўнік горада Іван Прыходзька, які быў некалькі разоў цяжка паранены і кантужаны.
Гэта людзі са стальной воляй, якіх паважаюць і мірныя жыхары, і ваенныя. Марына Асеева таксама даўно працуе крызісным адміністратарам. З 2014 года і да апошняга часу займала кіруючую пасаду ў адміністрацыі Ясінавацкай муніцыпальнай акругі. Адказвала за насельніцтва, якое жыло літаральна ля лініі баявога судакранання. Даставала параненых, тушыла пажары. Як магла забяспечвала людзей харчаваннем, лекамі. Не кожны мужчына ездзіў туды, куды не баялася адпраўляцца яна. Не выпадкова зараз ёй даручана займацца Аўдзееўкай.

Стэла на ўездзе ў Аўдзееўку
© Sputnik / Василий Малашенков
Як ажываюць гарады
Вайна паказвае, што людзі могуць выжываць у самых складаных умовах, але заўжды патрэбна вада і хоць нейкая ежа. Таму практычна ўсюды апошняе, што згортваецца ў горадзе, дзе ідуць баі, – гэта гандаль (або пункт размеркавання гуманітарнай дапамогі). Жыхарка Аўдзееўкі Вольга (імя зменена) распавяла карэспандэнту Sputnik, што ў яе горадзе крама працавала да апошняга.
"Я была там прадаўшчыцай, і мясцовыя пенсіянеры прасілі не зачыняць. Мы працавалі, колькі маглі", - распавяла яна.

Пашкоджаны будынак у Аўдзееўцы
© Sputnik / Василий Малашенков
Аўдзееўка была вызвалена 17 лютага 2024 года, і там пачаў ажываць як гандаль, так і камунальная сфера. На вуліцах наводзіцца парадак, наколькі магчыма. Ёсць месца, дзе можна купіць ежу, папіць гарбату. З’явіўся банкамат. У дамах выбітыя выбухамі вокны замяняюць на новыя. Павольна, але жыццё наладжваецца.
Марына Асева, расказваючы аб вызваленні Аўдзееўкі, не без гонару падкрэсліла, што гэта заўсёды быў рускі горад, і ўкраінскую ўладу ён так і не прыняў.
Дроны – гэта ўсё
У зоне СВА карэспандэнт паразмаўляў і з ваеннымі з розных злучэнняў. Напрамкі, нумары дывізій і брыгад не называюцца па зразумелых прычынах. У цэлым апавяданні ваеннаслужачых можна звесці да адной тэзы: "Дроны – гэта цяпер усё".
"Гэта і дастаўка вады, боепрыпасаў, ежы на перадавую, гэта і нашы вочы, гэта і наша зброя", - распавёў афіцэр адной з частак.
Прычым, многія віды беспілотнікаў зараз сталі не шматразовай тэхнікай, а расходнікам. Тое ж самае стала з квадрацыкламі, электравеласіпедамі і матацыкламі – ці ледзь не адзіным транспартам для асабістага складу ў раёне недалёка ад лініі фронту або непасрэдна на баявых заданнях.
"Калі яшчэ ў 2023-2024 гадах квадрацыкл мог служыць, дапусцім, ад двух месяцаў да паўгода, а мог і больш, то цяпер квадрацыкл ёсць, а заўтра яго ўжо няма. Квадракоптары – гэта такая ж гісторыя. Бывае такое, што пры актыўных дзеяннях адзін разлік можа страціць да пяці адзінак у дзень, выканаўшы задачу", - падзяліўся афіцэр.
Штурм – гэта часта дарога ў адзін канец. "Штормы" ведаюць, што многія з іх не вернуцца, і з гэтымі ведамі ідуць на баявую задачу.

У размяшчэнні аднаго з расійскіх падраздзяленняў у зоне СВА
© Sputnik / Василий Малашенков
"З нашага паста наперад пайшло больш за два батальёны "штормаў". Ніводзін не вярнуўся назад", - распавёў адзін з ваенных разведчыкаў.
Абывацель бачыць вынікі працы штурмавікоў у зводках Мінабароны і Telegram-каналах. Менавіта "штормы" рухаюць лініі на картах. Выцягваюць адзін аднаго з пекла, ратуюць незнаёмых людзей – "саюзнікаў". Так называюць байцоў з іншага падраздзялення.

Баявое зладжванне штурмавых падраздзяленняў у зоне СВА, архіўнае фота
© Sputnik / Станислав Красильников
/ Менавіта на такіх баявых заданнях максімальна праяўляецца сутнасць чалавека, якую не схаваеш пад пагонамі, тактычнымі прыбамбасамі і прыгожымі нашыўкамі. Прыйдзе час, і можна будзе расказаць шмат чаго пра работу "штормаў".
Такія падраздзяленні працуюць па ўсім фронце. Ёсць яны і ў 132-й асобнай гвардзейскай мотастралковай Горлаўскай брыгадзе, якая была сфарміравана яшчэ пры ДНР як 3-я гвардзейская. Медыкі штурмавога атрада гэтага злучэння таксама адзначылі, што ім дапамог Аляксандр Осін.
"Ён дапамог нам медыкаментамі, якія былі своечасова дастаўлены прама на лінію баявога судакранання. Дзякуючы гэтаму, нашы байцы адчуваюць клопат і ўвагу", - расказаў адзін з ваенных медыкаў.
Прадпрымальнік дапамог медыкаментамі і Добраахвотніцкаму корпусу.
"Дзякуй Богу, што ёсць у нас людзі, якім не толькі хочацца падзякаваць, але хочацца менавіта сябраваць і мець зносіны з імі. Нам дапамагаюць нашы браты-беларусы і прадпрымальнік Аляксандр Осін. Мы папрасілі прасціны і кропельніцы для шпіталя – патрэбнасць была закрыта на тры месяцы наперад", - адзначыў памочнік камандзіраў гэтага злучэння па працы з веруючымі ваеннымі іерэй Дзмітрый Быкаў.
Падобныя словы прагучалі і ад байцоў 4-й асобнай гвардзейскай мотастралковай брыгады (першапачаткова ўваходзіла ў Народную міліцыю ЛНР).
Камандзір аднаго з батальёнаў групоўкі войск Захад дадаў да таго, што Осін дапамагаў яшчэ і храмам.
"Ёсць людзі, якія праяўляюць гераізм на фронце, а ёсць тыя, хто аказвае дапамогу, і яны як бы незаўважныя. Як Осін, які з 2022 года не толькі дапамог многім падраздзяленням, але і цывільным. Самае галоўнае, што рабіў гэта аператыўна", - сказаў камбат.

Кацяняты ў размяшчэнні аднаго з расійскіх падраздзяленняў
© Sputnik / Василий Малашенков
Узгадаў ён і пра беларускіх валанцёраў. Падзякаваў і пажадаў увогуле ўсім беларусам, каб вайна абышла іх бокам. І ў гэтым ён не адзінокі: калі пытаешся жыхароў прыфрантавых гарадоў і ваенных, якое пасланне яны хацелі б перадаць у Беларусь, амаль усе як адзін казалі: "Няхай у вас над галавой застаецца мірнае неба".
Для сябе кожны з іх паўтарае, як запаведзь: "Глядзі пад ногі, слухай неба".

Бігборд у Горлаўцы
© Sputnik / Василий Малашенков
І развітваюцца тут па-асабліваму. Не проста паціснуць руку, але і абдымуць. Бо, хто ведае, ці давядзецца пабачыцца зноў. А некаторыя кажуць: "Ні цвіка, ні жазла, ні дрона!"
Хочаце яшчэ больш актуальных і цікавых навін – падпісвайцеся на Telegram-канал Sputnik Беларусь, MAX і Viber, чытайце нас у Дзэн, а таксама сачыце за намі ў сацсетках "Одноклассники" і "ВКонтакте"


