07:31 28 студзеня 2021
«Радыё Sputnik»
  • USD2.58
  • EUR3.14
  • 100 RUB3.44
Фота

Куватка, падарожніца і пялянашка: якія бываюць лялькі-абярэгі

Атрымаць кароткую спасылку
1459240
  • Лялькі-абярэгі: долю ды нарачонага наклікаюць, ад хвароб абараняюць
  • Лялькі-абярэгі: долю ды нарачонага наклікаюць, ад хвароб абараняюць
  • Лялькі-абярэгі: долю ды нарачонага наклікаюць, ад хвароб абараняюць
  • Лялькі-абярэгі: долю ды нарачонага наклікаюць, ад хвароб абараняюць
  • Лялькі-абярэгі: долю ды нарачонага наклікаюць, ад хвароб абараняюць
  • Лялькі-абярэгі: долю ды нарачонага наклікаюць, ад хвароб абараняюць
  • Лялькі-абярэгі: долю ды нарачонага наклікаюць, ад хвароб абараняюць
  • Лялькі-абярэгі: долю ды нарачонага наклікаюць, ад хвароб абараняюць
  • Лялькі-абярэгі: долю ды нарачонага наклікаюць, ад хвароб абараняюць
  • Лялькі-абярэгі: долю ды нарачонага наклікаюць, ад хвароб абараняюць
  • Лялькі-абярэгі: долю ды нарачонага наклікаюць, ад хвароб абараняюць
© Sputnik Вольга Караленка
"Крупенічка" і "Багач" спрыялі дастатку ў хаце і ставіліся ў чырвоным куце. Насыпалі ў вузельчыкі крупу ці зерне, якія вясной развязвалі і першым на ўчастак высявалі менавіта гэта зерне, каб мець добры ўраджай.

Лялькі-абярэгі займалі важную частку жыцця беларусаў, іх рабілі амаль да кожнай важнай падзеі. Разабрацца ў безлічы беларускіх народных лялек дапаможа фотстужка Sputnik.

Беларусы вельмі трапятліва ставіліся да вырабу лялек-абарэгаў. Для гэтага трэба было абраць пэўны час і нават пэўны настрой. Напрыклад, ляльку "на здароўе" трэба было рабіць на зыходзе месяца. Практычна ўсе астатнія выраблялі на маладзік і абавязкова ў думках пра тое, чаму павінна была паспрыяць лялька.

Забабоны і правілы

Наогул існавала вельмі шмат забабонаў наконт вырабу абярэгаў. Напрыклад, не выкарыстоўвалі ні нажніц, ні іголак — нічога вострага. Тканіну рвалі, а потым ці звязвалі, ці скручвалі. У залежнасці ад гэтага лялькі-абярэгі падзяляліся на "матанкі" і "сталбушкі".

Лялькі-абярэгі не маюць твару. Лічылася, што намаляваўшы твар, ты надаў ляльцы душу, і яна магла ўвабраць нядобрыя думкі чалавека, які нават выпадкова аказаўся побач з майстрыхай, а значыць не аберагаЛА бы, а наадварот, магла нашкодзіць. Акрамя таго лічылася, што калі маляваў твар, значыць займаўся чорнай магіяй.

Вельмі многія лялькі-абярэгі служылі менавіта ад сурокаў, дурнога вока, іх вешалі на самае бачнае месца ля ўваходу, каб зірнуўшы на ляльку, злы чалавек на ёй пакінуў сваю негатыўную энергію.

Ляльку рабілі на працягу аднаго дня, а дакладней за адзін прысест: сабраўся з пазітыўнымі думкамі, натрапіў на настрой і майструй.

Вельмі часта для абярэгаў выкарыстоўвалі тканіну з ужо ношаных сукенак. Лічылася выдатным, што дабро перайшло ў дабро. Адзіная ўмова — абавязкова, незалежна ад таго, які майструецца абярэг, каб прысутнічаў чырвоны колер. Няхай танюткая стужачка пад хусткай ці арнамент на спадніцы, але колер усіх славянскіх абярэгаў абавязкова павінен быць.

Суправаджалі ж лялькі-абярэгі чалавека ўсё жыццё ад самага нараджэння, ці нават раней, паколькі існуе і "Таўстушка" — абярэг цяжарных жанчын.

Жаніхоў прыводзілі, хваробы адводзілі

З дапамогай абярэгаў дзяўчаты шукалі сабе жаніха і чакалі выканання жаданняў, маці адганялі хваробы ад дзяцей, старэйшыя ў родзе жанчыны абаранялі дом ад нячыстай сілы і благога вока.

Дарэчы, пераважную большасць абярэгаў людзі майстравалі выключна для сябе, напрыклад, "Жаданніцу", "Дзесяціручку", ці для сваіх блізкіх, як абярэг "Доля". Некаторыя лялькі, калі яны выконвалі сваю функцыю, напрыклад "На здароўе", спальвалі, а такія, як "Берагіня роду", перадавалі з пакалення ў пакаленне.

А вось строгіх патрабаванняў наконт убрання лялек-абярэгаў няма, яны могуць быць апрануты выключна на густ майстрыхі, толькі, канечне, з выкарыстаннем чырвонага колеру. Галоўнае — гэта думкі, з якімі вырабляецца лялька.

Тэги:
Народныя традыцыі, Лялькі

Яшчэ фотастужкі

  • Вывяржэнне вулкана Мерапі
    Последнее обновление: 15:35 26.01.2021
    15:35 26.01.2021

    Землятрус, паводка і вулканы: стыхія абрынулася на Інданезію

    На Інданезію абрынуліся праліўныя дажджы, якія сталі прычынай моцнай паводкі. 15 студзеня адбыўся землятрус, які забраў 96 жыццяў, а на наступны дзень пачалося вывяржэнне вулкана Семеру. Потым прачнуўся яшчэ адзін - Мерапі.

    12
    14
  • Кошка і снег
    Последнее обновление: 13:45 26.01.2021
    13:45 26.01.2021

    Што значыць любіць снег? Пацешная фотатэрапія ад мілых звяркоў

    Здавалася, жыхары Еўропы хутка забудуць, як выглядае снег. Але ў гэтым годзе зіма ў Беларусі і іншых еўрапейскіх краінах выдалася па-сапраўднаму снежнай.

    24
    20
  • Белыя мядзведзі на Чукотцы
    Последнее обновление: 16:45 23.01.2021
    16:45 23.01.2021

    Як жывецца белым мядзведзям на Чукотцы: дзіўныя здымкі знікаючай Арктыкі

    Глядзіце ў фотастужцы Sputnik фатаграфіі дзіўнага падарожжа на мыс Кажэўнікава - асабліва ахоўную прыродную тэрыторыю на беразе Чукоцкага мора, дзе размешчана найбуйнейшае месца пражывання белага мядзведзя і лежні маржоў.

    53
    17
  • Старажытны абрад провадаў Каляд Цягнуць Каляду на дуб у вёсцы Навіны Бярэзінскага раёна
    Последнее обновление: 14:55 23.01.2021
    14:55 23.01.2021

    Як "цягнулі Каляду на дуб" у Бярэзінскім раёне

    У вёсцы Навіны Бярэзінскага раёна Мінскай вобласці існуе старажытны абрад провадаў Каляд "Цягнуць Каляду на дуб", які адзначаецца 21 студзеня і завяршае перыяд калядных свят. Пра гэта - наша чарговая фотастужка.

    46
    23

Галоўныя тэмы