https://bel.sputnik.by/20260214/davaenny-davednk-mltsyyanera-suvyaz-z-domam-urada--02-1104317471.html
Даваенны "Даведнік міліцыянера": сувязь з Домам урада і "02"
Даваенны "Даведнік міліцыянера": сувязь з Домам урада і "02"
Sputnik Беларусь
Рэдкае выданне, якому ўжо амаль 90 гадоў, з’яўляецца каштоўнай крыніцай па гісторыі савецкай міліцыі, яе функцый і заканадаўчай базе канца 1930-х гадоў. 14.02.2026, Sputnik Беларусь
2026-02-14T12:52+0300
2026-02-14T12:52+0300
2026-02-14T12:52+0300
эксклюзіў
гісторыя
прэзідэнцкая бібліятэка
міліцыя
міліцыянер
бсср
кніга
грамадства
культура
спадчына
https://cdnn11.img.sputnik.by/img/07ea/02/09/1104162379_0:216:1280:936_1920x0_80_0_0_b5e3c0ded41f0730b2c9f6f0787cee1a.jpg
Рэдкае выданне "Даведнік міліцыянера", выпушчаны ў 1939 годзе ў БССР, захоўваецца ў аддзеле старадрукаваных і рэдкіх выданняў Прэзідэнцкай бібліятэкі Рэспублікі Беларусь, расказала Sputnik намеснік загадчыка аддзела старадрукаваных і рэдкіх выданняў Іна Байдакова.Гэты даведнік уяўляе сабой гістарычны дакумент, які адлюстроўвае дзейнасць праваахоўных органаў напярэдадні Вялікай Айчыннай вайны.На першых старонках змяшчаецца інфармацыя з нумарамі тэлефонаў, адрасамі экстраных службаў, куды павінен быў звяртацца беларускі міліцыянер. Усе даныя размешчаны ў "Даведніку міліцыянера" ў зручнай форме.Цікава, што некаторыя нумары тэлефонаў за амаль 90 гадоў памяняліся толькі нязначна. Напрыклад, у пажарную трэба было званіць па тэлефоне 01."У той час пажарная размяшчалася ў Мінску па вуліцы Бакуніна, 8, у раёне плошчы Свабоды, куды можна было даехаць трамваямі №№4 і 8", - расказвае супрацоўнік Прэзідэнцкай бібліятэкі.Цікава, што на той час была і экстраная камунальная служба. Пры псаванні водаправода і каналізацыі трэба было звяртацца па адрасе ў Мінску Біржавы завулак, 3 (таксама ў раёне плошчы Свабоды). Даехаць да камунальных службаў можна было таксама трамваямі 4 і 8.Можна было скарыстацца і тэлефоннай сувяззю, патэлефанаваўшы па нумарах – 25 502; 21 856, а таксама аварыйным нумары – 21 265. Гэта значыць, супрацоўнік міліцыі, зазірнуўшы ў даведнік, мог сігналізаваць камунальнікам аб тым ці іншым здарэнні.Алё! Убіранне загінулых жывёл?!У перадваенным Мінску, як і зараз, часам здараліся надзвычайныя сітуацыі, звязаныя з затапленнем памяшканняў. У той час супрацоўнікі міліцыі, якія аказаліся на месцы здарэння, тэлефанавалі ў пажарную службу.Таксама цікавай з’яўляецца інфармацыя аб тым, што ў даваенным Мінску была асобная служба па ўбіранні загінулых жывёл. Як вынікае з "Даведніка міліцыянера" 1939 года, у такіх выпадках трэба было тэлефанаваць па нумары 22 836 у базу ачысткі Мінгарсавета, якая размяшчалася па адрасе Пасёлак "Камінтэрн", 5. Туды хадзіў трамвай №5.А пры "ўзнікненні ўсялякага роду здарэнняў" (менавіта так напісана ў даведніку) трэба было тэлефанаваць па кароткім нумары 02. Або ехаць ва ўпраўленне міліцыі НКУС БССР, якое размяшчалася на вуліцы Камуністычнай, 1/7. Туды можна было дабрацца трамваямі 1, 4, 5, 7, 8.На камутатар у Дом урадаКалі пагартаць даведнік, можна зрабіць вывад, што супрацоўнікі міліцыі ў 1939 годзе маглі, у выпадку неабходнасці, звязацца з любым дзяржаўным органам.У раздзеле дзяржаўныя і мясцовыя органы ўлады змяшчаюцца звесткі аб нумарах тэлефонаў такіх дзяржорганаў, як Наркамат лясной прамысловасці, Наркамат юстыцыі, Наркамат харчовай прамысловасці, іншых дзяржаўных структур, якія зараз называюцца міністэрствамі.Як вынікае з даведніка, у той час беларускі міліцыянер мог пазваніць (напэўна, у самым экстраным выпадку) нават прадстаўнікам самых вышэйшых органаў улады – з Масквы, якія працавалі ў БССР. Напрыклад, упаўнаважанаму камісіі савецкага кантролю пры Савеце народных камісараў СССР па Беларускай ССР (хутчэй за ўсё, так называўся цяперашні Камітэт дзяржаўнага кантролю Беларусі).Былі кантакты і ўпаўнаважанага народнага камісарыята знешняга гандлю СССР пры Савеце народных камісараў БССР, а таксама ўпаўнаважанага народнага Камісарыята па нарыхтоўках СССР пры СНК БССР (хутчэй за ўсё гэтая структура – прататып цяперашняга Белкаапсаюза).А цяперашняе міністэрства культуры раней называлася Упраўленне па справах мастацтваў СНК БССР. Датэлефанавацца туды ў прыёмную можна было па нумары 20 009.Яшчэ адна цікавая дэталь – для ўсіх дзяржаўных структур у "Даведніку" міліцыянера 1939 года выдання былі пазначаны нумары тэлефоннага камутатара. Дыспетчару міліцыянер казаў, з якой нагоды ён тэлефануе, і той злучаў з чыноўнікам.Усе гэтыя структуры – зараз міністэрствы і ведамствы – размяшчаліся ў Доме ўрада па адрасе вуліца Савецкая,11. Дом урада і зараз з’яўляецца самым вялікім адміністрацыйным будынкам беларускай сталіцы.Хочаце яшчэ больш актуальных і цікавых навін – падпісвайцеся на Telegram-канал Sputnik Беларусь, чытайце нас у Дзэн, а таксама сачыце за намі ў сацсетках "Одноклассники" і "ВКонтакте"
https://bel.sputnik.by/20260203/muza-mayakoskaga-sofya-shamardzna-pratsavala-va-radze-bssr-1104003387.html
мінск
беларусь
Sputnik Беларусь
media@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
2026
Sputnik Беларусь
media@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
Навіны
ru_BY
Sputnik Беларусь
media@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
Sputnik Беларусь
media@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
эксклюзіў, гісторыя, прэзідэнцкая бібліятэка, міліцыя, міліцыянер, бсср, кніга, грамадства, культура, спадчына, мінск, урад беларусі, беларусь, у беларусі, цiкавосткi
эксклюзіў, гісторыя, прэзідэнцкая бібліятэка, міліцыя, міліцыянер, бсср, кніга, грамадства, культура, спадчына, мінск, урад беларусі, беларусь, у беларусі, цiкавосткi
Даваенны "Даведнік міліцыянера": сувязь з Домам урада і "02"
Рэдкае выданне, якому ўжо амаль 90 гадоў, з’яўляецца каштоўнай крыніцай па гісторыі савецкай міліцыі, яе функцый і заканадаўчай базе канца 1930-х гадоў.
Рэдкае выданне "Даведнік міліцыянера", выпушчаны ў 1939 годзе ў БССР, захоўваецца ў аддзеле старадрукаваных і рэдкіх выданняў Прэзідэнцкай бібліятэкі Рэспублікі Беларусь, расказала Sputnik намеснік загадчыка аддзела старадрукаваных і рэдкіх выданняў Іна Байдакова.
Гэты даведнік уяўляе сабой гістарычны дакумент, які адлюстроўвае дзейнасць праваахоўных органаў напярэдадні Вялікай Айчыннай вайны.
"У даведніку змяшчаюцца адрасы вышэйшых і мясцовых органаў улады, дзяржаўнага кіравання Беларускай ССР, органаў НКУС БССР, ваеннага ведамства, пракуратуры і юстыцыі, сувязі і транспарту", - расказала Іна Байдакова.
На першых старонках змяшчаецца інфармацыя з нумарамі тэлефонаў, адрасамі экстраных службаў, куды павінен быў звяртацца беларускі міліцыянер. Усе даныя размешчаны ў "Даведніку міліцыянера" ў зручнай форме.
Цікава, што некаторыя нумары тэлефонаў за амаль 90 гадоў памяняліся толькі нязначна. Напрыклад, у пажарную трэба было званіць па тэлефоне 01.
"У той час пажарная размяшчалася ў Мінску па вуліцы Бакуніна, 8, у раёне плошчы Свабоды, куды можна было даехаць трамваямі №№4 і 8", - расказвае супрацоўнік Прэзідэнцкай бібліятэкі.
Цікава, што на той час была і экстраная камунальная служба. Пры псаванні водаправода і каналізацыі трэба было звяртацца па адрасе ў Мінску Біржавы завулак, 3 (таксама ў раёне плошчы Свабоды). Даехаць да камунальных службаў можна было таксама трамваямі 4 і 8.
Можна было скарыстацца і тэлефоннай сувяззю, патэлефанаваўшы па нумарах – 25 502; 21 856, а таксама аварыйным нумары – 21 265. Гэта значыць, супрацоўнік міліцыі, зазірнуўшы ў даведнік, мог сігналізаваць камунальнікам аб тым ці іншым здарэнні.
Алё! Убіранне загінулых жывёл?!
У перадваенным Мінску, як і зараз, часам здараліся надзвычайныя сітуацыі, звязаныя з затапленнем памяшканняў. У той час супрацоўнікі міліцыі, якія аказаліся на месцы здарэння, тэлефанавалі ў пажарную службу.
Таксама цікавай з’яўляецца інфармацыя аб тым, што ў даваенным Мінску была асобная служба па ўбіранні загінулых жывёл. Як вынікае з "Даведніка міліцыянера" 1939 года, у такіх выпадках трэба было тэлефанаваць па нумары 22 836 у базу ачысткі Мінгарсавета, якая размяшчалася па адрасе Пасёлак "Камінтэрн", 5. Туды хадзіў трамвай №5.
А пры "ўзнікненні ўсялякага роду здарэнняў" (менавіта так напісана ў даведніку) трэба было тэлефанаваць па кароткім нумары 02. Або ехаць ва ўпраўленне міліцыі НКУС БССР, якое размяшчалася на вуліцы Камуністычнай, 1/7. Туды можна было дабрацца трамваямі 1, 4, 5, 7, 8.
Калі пагартаць даведнік, можна зрабіць вывад, што супрацоўнікі міліцыі ў 1939 годзе маглі, у выпадку неабходнасці, звязацца з любым дзяржаўным органам.
У раздзеле дзяржаўныя і мясцовыя органы ўлады змяшчаюцца звесткі аб нумарах тэлефонаў такіх дзяржорганаў, як Наркамат лясной прамысловасці, Наркамат юстыцыі, Наркамат харчовай прамысловасці, іншых дзяржаўных структур, якія зараз называюцца міністэрствамі.
Як вынікае з даведніка, у той час беларускі міліцыянер мог пазваніць (напэўна, у самым экстраным выпадку) нават прадстаўнікам самых вышэйшых органаў улады – з Масквы, якія працавалі ў БССР. Напрыклад, упаўнаважанаму камісіі савецкага кантролю пры Савеце народных камісараў СССР па Беларускай ССР (хутчэй за ўсё, так называўся цяперашні Камітэт дзяржаўнага кантролю Беларусі).
Былі кантакты і ўпаўнаважанага народнага камісарыята знешняга гандлю СССР пры Савеце народных камісараў БССР, а таксама ўпаўнаважанага народнага Камісарыята па нарыхтоўках СССР пры СНК БССР (хутчэй за ўсё гэтая структура – прататып цяперашняга Белкаапсаюза).
А цяперашняе міністэрства культуры раней называлася Упраўленне па справах мастацтваў СНК БССР. Датэлефанавацца туды ў прыёмную можна было па нумары 20 009.
Яшчэ адна цікавая дэталь – для ўсіх дзяржаўных структур у "Даведніку" міліцыянера 1939 года выдання былі пазначаны нумары тэлефоннага камутатара. Дыспетчару міліцыянер казаў, з якой нагоды ён тэлефануе, і той злучаў з чыноўнікам.
Усе гэтыя структуры – зараз міністэрствы і ведамствы – размяшчаліся ў Доме ўрада па адрасе вуліца Савецкая,11. Дом урада і зараз з’яўляецца самым вялікім адміністрацыйным будынкам беларускай сталіцы.
Хочаце яшчэ больш актуальных і цікавых навін – падпісвайцеся на Telegram-канал Sputnik Беларусь, чытайце нас у Дзэн, а таксама сачыце за намі ў сацсетках "Одноклассники" і "ВКонтакте" 
